فال حافظ
تاریخ انتشار: ۱۹ مهر ۱۳۹۹ - ۲۳:۰۰
کد خبر: ۴۰۷۳۱
ناله مرغ اسیر این همه بهر وطن است... این شعر زیبا یک شعر اجتماعی اثر ابوالقاسم عارف قزوینی است. در ادامه به شرح غزل ناله مرغ اسیر عارف قزوینی، معنی شعر آزادی و معنی کلمات و آرایه های ادبی این شعر خواهیم پرداخت.

معنی شعر آزادی ابوالقاسم عارف قزوینی (ناله مرغ اسیر این همه بهر وطن)

 

ستاره | سرویس فرهنگ و هنر - شعر آزادی نمونه‌ای از اشعار وطنی عارف قزوینی است که به سلطه بیگانگان و بیدادگری محمد علی شاه قاجار اشاره دارد. این شعر نوعی غرل اجتماعی است که در عصر مشروطه با توجه به دگرگونی‌های سیاسی و اجتماعی، این نوع غزل رواج یافت. غزل اجتماعی در واقع غزلی است که محتوای آن مسائل سیاسی و اجتماعی است. این نوع غزل را می‌توان در سروده‌های شاعرانی همچون محمدتقی بهار، عارف قزوینی و فرخی و یزدی یافت. در ادامه به معنی شعر آزادی و شرح غزل ناله مرغ اسیر عارف قزوینی خواهیم پرداخت.

 

معنی شعر آزادی از ابوالقاسم عارف قزوینی

ناله مرغ اسیر، این همه بهر وطن است
مسلک مرغ گرفتار قفس هم­چو من است

معنی بیت:  تمام فریادی که من سر می‌دهم و مانند پرنده‌ه­ای اسیر هستم، برای وطن است و راه و روش پرنده گرفتار در قفس نیز مانند من است.

معنی کلمات:

  • بهر: برای
  • مسلک: روش، طریق

آرایه های ادبی:

  • استعاره: ناله استعاره از شعر، مرغ اسیر استعاره از شاعر
  • تشبیه: مسلک مرغ گرفتار قفس مانند مسلک من است.
  • مراعات نظیر: مراعات نظیر بین مرغ، گرفتار، قفس
  • واج آرایی: صامت « -ِ »
 
★★★

 

همت از باد سحر می­‌طلبم گر ببرد
خبر از من به رفیقی که به طرف چمن است

معنی بیت: از نسيم سحری كه آزاد است کمک و ياری می‌خواهم تا ناله‌های درد آلوده مرا به كسانی كه آزاده و آزادی خواه هستند، برساند.

معنی کلمات:

  • همت: اراده، قصد، خواست
  • باد سحر: یا باد صبا، در ادبیات فارسی، نماد پیام­رسانی است
  • طرف: کناره، کنار

آرایه های ادبی:

  • استعاره: چمن استعاره از سرزمین آزاد
  • کنایه: به طرف چمن بودن، کنایه از آزاد بودن است
  • تشخیص: تشخیص در "کمک خواستن از باد سحر" و "خبر بردنِ باد سحر"
  • واج­آرایی: صامت «ر»
  • جناس: جناس ناقص افزایشی بین "من" و "چمن"

 

★★★

 

فکری ای هم­وطنان در رهِ آزادی خویش
بنمایید که هر کس نکند، مثل من است

معنی بیت: ای هم­وطنان من! اگر شما نیز برای رسیدن به آزادی خود، چاره‌­ای پیدا نکنید، مانند من گرفتار و در بند خواهید شد.

آرایه های ادبی:

  • کنایه: فکر کردن کنایه از چاره جویی است
  • تشبیه: هر کس نکند، مثل من است.

 

★★★

 

خانه‌­ای کاو شود از دست اجانب آباد
ز اشک ویران کنش آن خانه که بیت‌­الحزن است

معنی بیت: اگر قرار است تا کشوری به دست بیگانگان آباد شود، به پای آن آنقدر اشک بریز تا نابود شود؛ چرا که چنین سرزمینی خانه غم و اندو است...

معنی کلمات:

  • اجانب: جمعِ اجنبی، بیگانگان
  • آباد: برپا، پررونق، پیشرفته، توسعه یافته
  • بیت­‌الحزن: خانه غم، ماتمکده

آرایه های ادبی:

  • استعاره: خانه استعاره از کشور
  • مجاز: دست مجازاً قدرت و توان
  • اغراق: ویران کردن از اشک اغراق در شدت ناراحتی
  • تضاد: تضاد بین ویران و آباد
  • تناسب: تناسب بین اشک و بیت الحزن

نکته: ضمیر « َش» در «ویران کُنَش»، مفعول است، یعنی آن را ویران کن

 

★★★

 

جامه‌ای کو نشود غرقه به خون بهر وطن
بِدَر آن جامه که ننگ تن و کم از کفن است

معنی بیت:لباسی را که در راه وطن، در خون آغشته نشود را پاره کن؛ زیرا آن لباس، باعث بدنامی تن است و از کفن هم کم­ ارزش­تر است.

معنی کلمات:

  • کاو: که او
  • بِدَر: پاره کن
  • «او» به جامه اشاره دارد
  • غرقه: غرق شده
  • ننگ: بدنامی، بی آبرویی

آرایه های ادبی:

  • مراعات نظیر: مراعات نظیر بین جامه، بدر، تن و کفن
  • واج آرایی: صامت «ن»
  • کنایه: غرقه به خون شدن جامه کنایه از شهید شدن
  • تناسب: تناسب بین جامه و تن

 

★★★

 

آن کسی را که در این مُلک، سلیمان کردیم
ملت امروز یقین کرد که او اهرمن است

معنی بیت: امروز مردم متوجه شده‌اند که آن کسی را که در این سرزمین، پادشاه قرار دادیم؛ او خود یک شیطان است.

معنی کلمات:

  • مُلک: سرزمین
  • اهرمن: اهریمن، شیطان، دیو

آرایه های ادبی:

  • تضاد: تضاد بین اهریمن و سلیمان
  • تناسب: تناسب بین ملت و ملک
  • تلمیح: اشاره به داستان حضرت سلیمان و ربوده شدن انگشتری او توسط دیو

مفهوم بیت: اشاره به بیدادگری محمدعلی شاه قاجار

وبگردی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
کلیه پاسخ هایی که توسط کارشناسان و متخصصان هر رشته به کاربران داده میشود کاملا حالت پیشنهادی دارند و نباید به عنوان تشخیص, تجویز, یا رهنمودهای تخصصی و قانونی تلقی شوند و در صورت لزوم شخصی بایستی حتما از منابع تخصصی تر مانند پزشکان متخصص, وکلا, و ... نیز کمک بگیرد. این مسئولیت کاملا بر عهده مخاطبان است که قبل از هر نوع تصمیم گیری یا اقدامی از صحت و مفید بودن این اطلاعات برای خود اطمینان حاصل کرده و صرفا با مسئولیت خودشان به این پیشنهادات عمل کنند.
کلیه سوالات توسط کارشناسان رشته مربوط به هر مطلب پاسخ داده میشود.
به سوالات تکراری, خارج از موضوع, و غیرقابل انتشار پاسخ داده نمیشود.
چهره‌ها در ستاره