بورس فارابی
تاریخ انتشار: ۰۹ فروردين ۱۳۹۹ - ۲۰:۰۰
کد خبر: ۳۸۴۷۰
لب شکری شدن کودکان دلایل مختلفی دارد. مصرف برخی از داروها، دود سیگار، ژنتیک، سوء تغذیه و کمبود ویتامین‌ها، استرس و ناراحتی همگی می‌توانند در بروز این عارضه، دخیل باشند.

لب شکری شدن کودکان

 

ستاره | سرویس مادر و کودک - لب شکری عارضه‌ای مادرزادی است که از بدو تولد قابل تشخیص است. لب شکری بودن بر روی زیبایی فرد تأثیر داشته و در صورت برطرف نشدن می‌تواند باعث ایجاد برخی مشکلات روحی در آینده شود. شکاف کام یا لب شکری به دلایل مختلفی بروز می‌کند و خوشبختانه امروزه قابل درمان است. معمولا مادران نگرانی‌های زیادی در این باره دارند اما برخی از این نگرانی‌ها بی مورد است؛ چرا که قابل درمان خواهد بود. در ادامه با عوامل موثر در لب شکری شدن کودکان یا شکاف کام، روش‌های تشخیص و درمان این عارضه، آشنا می‌شویم.

علت لب شکری شدن کودکان چیست؟

لب شکری عارضه‌ای است که به دلیل بسته نشدن اجزای صورت جنین در حال رشد، ایجاد می‌شود. این مشکل باعث ایجاد شکاف در ناحیه بالای لب می‌شود. شکاف کام نیز شبیه لب شکری بوده با این تفاوت که در سقف دهان ایجاد می‌شود. بروز لب شکری در نوزادان دلایل مختلفی می‌تواند داشته باشد، اما بیشتر جنبه ژنتیکی و ارثی دارد و به دلیل رشد غیرنرمال بافت‌های دهان، لب و کام ایجاد می‌شود. متاسفانه این عارضه می‌تواند سایر اندام‌های صورت از قبیل بینی، گونه و حتی چشم و گوش را نیز تحت تاثیر خود قرار دهد و سبب قرار گرفتن دندان‌های کودک در حالتی غیرنرمال شود.

  • اجزای صورت تا سه ماهگی جنین رشد کرده و بسته می‌شوند حال اگر در این مدت زمان، مادر باردار در معرض بیماری‌هایی قرار بگیرد که ناچار به استفاده از دارو شود؛ احتمال بروز شکاف در لب و دهان جنین، افزایش می‌یابد. دارو‌هایی که در بروز لب شکری موثر هستند شامل دارو‌های ضدصرع، ضدتشنج، آرامبخش و دارو‌های کورتونی می‌شوند که برای جلوگیری از لب شکری شدن و شکاف کام نوزاد، مادر باردار باید استفاده از خیلی از دارو‌ها را کنار گذاشته و یا حتما طبق نظر پزشک متخصص خود، آن‌ها را مصرف کند.

  • اختلال در سیستم ایمنی مادر نیز از عوامل بروز لب شکری در نوزاد است؛ بنابراین عفونت‌های دوران بارداری باید به شدت جدی گرفته شوند و بیماری‌هایی از قبیل سرخک، سرخجه و سایر بیماری‌های عفونی و باکتریایی سریعا درمان شوند تا سیستم ایمنی دچار اختلال نشود. اگر مادر باردار به دیابت مبتلا شده است (دیابت بارداری) باید از نظر میزان قند خون تحت کنترل قرار گیرد چرا که این بیماری هم در بروز عارضه لب شکری یا شکاف کام، دخیل است.
 
سیگار کشیدن در بارداری
 
  • سیگار یکی از عوامل مهم در بروز لب شکری است. (اثرات سیگار کشیدن در دوران بارداری بر رشد جنین) اما حتی اگر مادر باردار سیگار هم نمی‌کشد، نباید در محیطی قرار گیرد که با دود سیگار آلوده شده است. 

  • هیجانات و استرس‌ها هم از دیگر عوامل تاثیرگذار هستند. مادر باید در دوران بارداری خود از تمامی استرس‌های روانی و محیطی به دور باشد و در شرایطی آرام و بدون دغدغه دوران بارداری را سپری کند. داشتن آرامش رحی و روانی مخصوصا در سه ماه اول بارداری بسیار اهمیت دارد.

  • لب شکری شدن کودکان می‌تواند زمینه ارثی هم داشته باشد. در خانواده‌هایی که این عارضه وجود دارد؛ احتمال بروز آن نیز به مراتب بیشتر است؛ بنابراین انجام نکات و مراقبت‌های لازم، به جلوگیری از لب شکری شدن نوزاد کمک بزرگی می‌کند.

  • سوء تغذیه هم نقش پررنگی در بروز لب شکری یا شکاف کام دارد. بر همین اساس ویتامین‌های گروه A و B و اسید فولیک به خصوص در سه ماه اول بارداری باید حتما به طور کافی، مصرف شوند.

 

علائم لب شکری چیست و روش درمان کدام است؟

علائم لب شکری در کودکان کاملا واضح است. وجود شکاف در لب بالایی نوزاد مهم‌ترین علامت این بیماری محسوب می‌شود. نوزادان مبتلا به لب شکری معمولا مشکل خاصی با غذا خوردن و تغذیه ندارند اما اگر نوزاد علاوه بر لب شکری به شکاف کام نیز مبتلا باشد؛ ممکن است با مشکلات تغذیه‌ای مواجه شود. در اولین معایناتی که پزشک روی نوزاد انجام می‌دهد، لب‌ها و کام نوزاد معاینه شده و در صورت وجود شکاف، تشخیص داده می‌شود.

لب شکری معمولا موجب اختلال در سلامت فرد نمی‌شود و می‌توان به کمک عمل جراحی مشکل را رفع و وضعیت ظاهری فرد مبتلا را بهبود داد. قبل از عمل جراحی ممکن است پزشک برای حمایت کودک و کاهش مشکلات او، از لوازم و تجهیزات خاصی مانند "اسپلیت‌های دندانی" یا "نوار چسب‌های طبی" استفاده کند.

تعیین زمان دقیق عمل جراحی برای هر نوزاد متفاوت است و بستگی به موارد مختلفی از جمله میزان شدت شکافتگی لب و یا کام و همچنین میزان سلامت عمومی نوزاد دارد. بیشتر پزشکان توصیه می‌کنند که نوزاد در سن ۶ ماهگی مورد عمل جراحی قرار بگیرد. با بزرگ‌تر شدن کودک ممکن است نیاز به جراحی‌های بیشتری نیز وجود داشته باشد، اما معمولاً در همان نوزادی این مشکل برطرف می‌شود.
 
هدف از درمان شکاف لب و کام، بهبود توانایی کودک برای نوشیدن، غذا خوردن، صحبت کردن و شنیدن خوب و معمول و داشتن ظاهری طبیعی است. اگر کودک شما به علت ابتلا به لب شکری در تلفظ بعضی کلمات مشکل داشته باشد؛ ممکن است نیاز باشد که کودک شما دوره‌های خاص گفتار درمانی را نیز، طی کند.
 
کودک لب شکری
 

 چطور می توانیم از لب شکری شدن کودکان جلوگیری کنیم؟

شکاف لب و کام می‌تواند والدین و نوزادان را با مشکلات مختلفی روبه‌رو کند که البته بیشتر به نوع و شدت شکاف بستگی دارد.

  • مشکلات تغذیه‌ای یکی از اصلی‌ترین نگرانی‌ها پس از تولد نوزاد است. نوزادانی که شکاف کامل لب و شکاف کام دارند توانایی گرفتن سینه مادر یا شیشه‌شیر‌های معمولی را ندارند. در این مورد باید از سرشیشه‌های مخصوص استفاده کنند.
  • عفونت‌های گوش و کاهش شنوایی از دیگر مشکلاتی است که کودکان لب شکری را تهدید ‌می‌کند. برای پیشگیری از بروز این مشکل، باید به طور مرتب با پزشک کودک، در ارتباط باشید.
  • مشکلات گفتاری در کودکان مبتلا به شکاف کام و لب می‌تواند وجود داشته باشد. صدای این کودکان به خوبی انتقال داده نمی‌شود و ممکن است صدایشان تودماغی و غیرقابل فهم شود. البته همۀ کودکان این مشکل را ندارند و برخی از مشکلات گفتاری کاملا با جراحی برطرف می‌شوند اما برخی نیز نیاز به اقدامات اضافه‌تر مثل تمرینات مکرر با گفتاردرمانگر دارند.
  • مشکلات دندان یا فک به دلیل عدم تکامل کامل دهان نیز ممکن است وجود داشته باشد. در کودکان لب شکری دندان‌ها می‌تواند به هم ر‌یخته، نامنظم و گاهی در محل شکاف لب و کام دربیایند که لازم است برای رفع این مشکلات کودک تحت نظر یک دندان‌پزشک کودکان باشد و شاید نیاز به ارتودنسی دندان باشد.
  • مشکلات تنفسی در هنگام شیر خوردن به دلیل یکی بودن راه‌های دهان و بینی، از دیگر مشکلات کودکان لب شکری است. برای رفع این مشکل باید شکل درست شیر دادن را از پزشک بپرسید. درصورتی‌که روش صحیح شیر‌دهی به مادران آموزش داده شود، این مشکل به وجود نمی‌آید. در انتهای این مقاله می‌توانید چگونگی شیر دادن به نوزادان لب شکری را بخوانید.
  • عدم اعتماد به نفس کافی هم می‌تواند به دلیل تفاوت ظاهر ‌و مشکلات تکلمی، در این کودکان کمی مشکل‌ساز شود که با راهکارهای مختلف می‌توان آن را برطرف نمود.

 

اقدامات و راهکارهایی برای پیشگیری از شکاف کام و شکاف لب در نوزادان وجود دارد که برخی از آنها می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

  • انجام مراقبت‌های لازم برای گذراندن یک بارداری سالم
  • مراجعه به پزشک قبل از بارداری
  • انجام معاینات پزشکی قبل از بارداری
  • شروع مصرف قرص‌ یدوفولیک یا اسید فولیک از چند ماه قبل از بارداری
  • انجام آزمایش‌های تشخیصی برای مادران با سابقه ژنتیکی و خانوادگی

کودک لب شکری

چطور باید به نوزاد لب شکری شیر بدهیم؟

اگر نوزاد لب شکری داشته باشید ممکن است بسیار وسوسه شوید که به جای تغذیه او با شیر مادر، به شیر خشک پناه ببرید اما این کار، صحیح نیست. شیر مادر آنقدر مواد مغذی دارد که نمی‌توان به این سادگی‌ها از آن، دست کشید. تغذیه کودکان لب شکری با شیر مادر امکان‌پذیر است. کافی است کمی حوصله به خرج دهید و روش صحیح آن را یاد بگیرید. در لینک زیر به تفصیل درباره نحوه شیر داده به کودکان لب شکری پرداخته‌ایم که مطالعه آن، به شما کمک بسیاری می‌کند.

 

بیشتر بدانید: شیر دادن به نوزاد لب‌ شکری؛ چطور به نوزاد لب‌شکری خود شیر دهیم؟


سخن آخر...

در مواردی که کودک شما به شکاف کام مبتلا است، ممکن است مراقبت از کودکتان نیاز به صبر و صرف زمان بیشتری داشته باشد. باید در این مورد حوصله به خرج دهید و با کودک همانند افرادی که مشکل خاصی دارند، برخورد نکنید. چرا که اعتماد به نفس کودک را تحت تاثیر قرار می‌دهید. اگر کودکتان نسبت به مشکلی که دارد احساس نگرانی و یا ناراحتی می‌کند، از او حمایت کنید و به او در کسب اعتماد به نفس بیشتر، کمک کنید. مهم‌ترین مسئله‌ای که والدین باید به آن توجه داشته باشند، گفتاردرمانی بعد از جراحی است. کودکانی که شکاف‌های عمیقی دارند بعد از جراحی بیشتر با مشکلات گفتاری مواجه می‌شوند و والدین باید به صورت مرتب با گفتار درمانگر در ارتباط باشند.

آیا شما تجربه یا دیدگاهی در این باره دارید؟ اگر نظر خاصی در این رابطه داشته و یا با چنین کودکانی برخورد داشته‌اید؛ نظرات و تجربیات خود را در انتهای این صفحه در قسمت "نظرات و پرسش‌ها" با ما و دیگر خوانندگان مجله ستاره، به اشتراک بگذارید.

وبگردی
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:
کلیه پاسخ هایی که توسط کارشناسان و متخصصان هر رشته به کاربران داده میشود کاملا حالت پیشنهادی دارند و نباید به عنوان تشخیص, تجویز, یا رهنمودهای تخصصی و قانونی تلقی شوند و در صورت لزوم شخصی بایستی حتما از منابع تخصصی تر مانند پزشکان متخصص, وکلا, و ... نیز کمک بگیرد. این مسئولیت کاملا بر عهده مخاطبان است که قبل از هر نوع تصمیم گیری یا اقدامی از صحت و مفید بودن این اطلاعات برای خود اطمینان حاصل کرده و صرفا با مسئولیت خودشان به این پیشنهادات عمل کنند.
کلیه سوالات توسط کارشناسان رشته مربوط به هر مطلب پاسخ داده میشود.
به سوالات تکراری, خارج از موضوع, و غیرقابل انتشار پاسخ داده نمیشود.