معنی شعر میوه ی هنر فارسی ششم با آرایه ها و معنی کلمات

معنای شعر میوه ی هنر فارسی ششم دبستان را که شعری در قالب قطعه از پروین اعتصامی است و مناظره بین سپیدار و تبر است به همراه معنی کلمات و آرایه های ادبی هر بیت بخوانید.
معنای شعر میوه ی هنر

ستاره | سرویس فرهنگ و هنر – شعر میوه ی هنر که در درس پانزدهم فارسی ششم دبستان آمده است، قطعه ای است از پروین اعتصامی. این شعر مناظره ای بین سپیدار و تبر است. معنای شعر میوه ی هنر را می‌توانید به همراه معنی کلمات و آرایه های ادبی هر بیت در این مطلب بخوانید.

آرایه های ادبی شعر میوه ی هنر

به طور کلی در همه ابیات این شعر آرایه تشخیص یا شخصیت بخشی دیده می‌شود. یعنی مناظره و گفت و گوی درخت سپیدار و تبر با هم به آن‌ها شخصیت انسانی بخشیده است. همچنین گریه کردن، نالیدن و دیگر رفتارهای انسانی که به درخت سپیدار و تبر نسبت داده شده است.

بقیه آرایه ها را بیت به بیت، بعد از معنی درس میوه ی هنر فارسی ششم دبستان و معنی کلمات هر بیت خواهید خواند.

معنای شعر میوه ی هنر (سپیدار و تبر) با آرایه ها و معنی کلمات

معنای شعر میوه ی هنر

معنای شعر میوه ی هنر

 

۱. آن قصّه شنیدید که در باغ یکی روز / از جور تبر، زار بنالید سپیدار
آیا آن داستان را شنیده اید که سپیدار در باغ یک روز از ستم تبر بسیار ناله می‌کرد؟

معنی کلمات: جور:‌ظلم و ستم / زار:‌ناتوان و درمانده، گریه با سوز و گداز

آرایه ها: زار و سپیدار: سجع

—–✻✻—–

۲. کز من نه دگر بیخ و بُنی ماند و نه شاخی / از تیشه‌ی هیزم شکن و ارّه‌ی نجار

که از دست ارّه نجار و تیشه‌ی هیزم شکن برای من نه ریشه ای باقی مانده است و نه شاخه ای .

معنی کلمات: بیخ و بن: ریشه

آرایه ها: بین «بیخ، بن، شاخ» و «تیشه، هیزم شکن، ارّه، نجار» آرایه‌ تناسب 

—–✻✻—–
۳. گفتش تبر آهسته که جرم تو همین بس / کاین موسم حاصل بود و نیست تو را بار
تبر آهسته به او گفت : گناه تو این است که الان فصل میوه دادن است اما تو میوه و ثمری نداده ای .

معنی کلمات: کاین: که این / موسم: فصل، دوره / بار:‌میوه

—–✻ معنای شعر میوه ی هنر ✻—–
۴. تا شام، نیفتاد صدای تبر از گوش / شد توده در آن باغ، سحر هیمه‌ی بسیار
تا شب صدای تبر هچنان ادامه داشت و قطع نشد (تبر تا صبح سپیدار را تکه تکه کرد) و صبح در آن باغ توده ای از هیزم جمع شده بود .

معنی کلمات: توده: مقدار زیاد، تلنبار / هیمه: هیزم، چوب خشک

آرایه ها: صدای چیزی از گوش نیفتادن: کنایه از قطع نشدن صدای آن، ادامه داشتن فعالیت آن / شام و سحر: ‌متضاد (آرایه تضاد) / هیمه، باغ، تبر:‌ تناسب

—–✻✻—–
۵. دهقان چو تنور خود از این هیمه برافروخت / بگریست سپیدار و چنین گفت دگر بار : (با بیت بعد موقوف المعانی است)
وقتی کشاورز (باغبان) اجاق خودش را با آن هیزم روشن کرد، سپیدار گریه کرد و دوباره گفت:

 معنی کلمات: دهقان: کشاورز / تنور:‌ اجاق / بگریست: گریه کرد

—–✻✻—–
۶. آوخ که شدم هیزم و، آتشگر گیتی / اندام مرا سوخت چنین زآتش ادبار
افسوس که به هیزم تبدیل شده ام و دنیای سوزاننده (ستمگر)، بدن من را اینچنین در آتش بدبختی سوزاند.

معنی کلمات: آوخ: دریغ و افسوس / آتشگر: روشن کننده آتش، آتش افروز / گیتی: جهان، دنیا / زآتش: از آتش / اِدبار: بدبختی / سوخت: سوزاند 

نکته زبانی: آوخ: شِبْهِ جمله (به کلماتی که اجزای یک جمله را ندارند ولی معنای یک جمله‌ی کامل را بیان می‌کنند شبه جمله می‌گویند، مثل: ای کاش، افسوس، آفرین، آوَخ)

 آرایه ها: آتشگر گیتی: اضافه تشبیهی / آتش ادبار: اضافه تشبیهی

—–✻ معنای شعر میوه ی هنر ✻—–
۷. خندید بر او شعله ، که از دست که نالی؟ / ناچیزی تو، کرد بدین گونه تو را خوار
شعله به او خندید و گفت از چه کسی شکایت می کنی ؟ بی ارزشی تو تورا اینگونه پست و حقیر کرده است .

معنی کلمات: نالی: ناله می‌کنی / خوار: پست و حقیر، تو سری خور

 آرایه ها: خندیدن شعله: آرایه تشخیص، همچنین کنایه از شعله ور شدن

—–✻✻—–
۸. آن شاخ که سر بر کشد و میوه نیارد / فرجام به جز سوختنش نیست سزاوار
آن درختی که رشد می‌کند ولی میوه نمی‌دهد سرانجامش شایسته تر از این نیست که سوزانده می‌شود (حقش است که سوزانده شود).

معنی کلمات: فرجام : عاقبت کار، پایان / سزاوار:‌ شایشته

 آرایه ها: سر بر کشیدن: کنایه از رشد کردن و بزرگ شدن

—–✻ معنای شعر میوه ی هنر ✻—–

۹. جز دانش و حکمت نَبُوَد میوه ی انسان / ای میوه فروش هنر، این دکّه و بازار
حاصل عمر انسان چیزی غیر از دانش و حکمت نیست، ای انسان اگر دانش و هنری اندوخته ای، حالا وقت ارائه ی آن است . (اگر دانشی داری به دیگران یاد بده)

معنی کلمات: حکمت: دانایی / دکه: دکان کوچک

 آرایه ها: میوه ی انسان: استعاره مکنیه =>( انسان به درختی تشبیه شده است که میوه دارد و میوه ی آن دانش است.) / میوه فروشِ هنر: استعاره از کسی که خود را دانا نشان می‌دهد/ این دکه و بازار: کنایه از اینکه شرایط مهیا و فراهم است، (پس آنچه از علم و دانش داری را نشان بده و به دیگران بیاموز.)

—–✻ معنای شعر میوه ی هنر ✻—–
۱۰. از گفته ی ناکرده و بیهوده چه حاصل؟ / کردار نکو کن که نه سودی ست ز گفتار
سخن بیهوده ای که به آن عمل نمی شود چه فایده ای دارد عمل و کار خود را درست کن و درست انجام بده که در گفتار بی عمل سودی نیست .

معنی کلمات: ناکرده: انجام نداده / نه سودی‌ست: ‌سودی ندارد

 آرایه ها: کردار و گفتار: سجع / تلمیح به ضرب المثل «دو صد گفته چون نیم کردار نیست.» / چه حاصل: پرسش انکاری => حاصلی ندارد

—–✻✻—–
۱۱. آسان گذرد گر شب و روز و مه و سالت / روز عمل و مُزد ، بود کار تو دشوار
اگر شب و روز و ماه و سال تو به تنبلی و تن پروری بگذرد و کار مفیدی انجام ندهی ، روز قیامت که زمان پاداش گرفتن و دیدن نتیجه‌ی عمل است، کار تو دشوار می‌شود.

 آرایه ها: شب و روز و ماه و سال: تناسب / شب و روز: ‌متضاد / روز عمل و مزد: استعاره از قیامت 

پیام شعر میوه ی هنر چیست؟

رفتار و کارهای پسندیده و مفید، بهتر از گفتار بدون عمل است.

 

شما می‌توانید معنی حکایت عمر گران مایه فارسی ششم را نیز در ستاره بخوانید. نظرات  وپرسش‌های خود را درباره معنای شعر میوه ی هنر با کارشناسان ما در میان بگذارید. 


ستاره
Logo