۴۰ ثواب زیارت اربعین امام حسین (ع) در روایات دینی

برای آشنایی بیشتر با فضیلت زیارت امام حسین (ع)، باید دانست که زیارت آن حضرت در همه ایام سال از اعمال مستحب و پرفضیلت به شمار می‌رود؛ اما زیارت اربعین جایگاه ویژه‌ای در روایات اسلامی دارد. اربعین که مصادف با بیستم ماه صفر و چهلمین روز شهادت امام حسین (ع) و یاران باوفایش است، از مهم‌ترین مناسبت‌های مذهبی شیعیان محسوب می‌شود و حضور در حرم سیدالشهدا (ع) یا قرائت زیارت اربعین در این روز، ثواب و فضیلتی کم‌نظیر دارد.

هر سال میلیون‌ها عاشق اهل‌بیت (ع) با حضور در مسیر پیاده‌روی اربعین یا زیارت کربلای معلی، ارادت خود را به امام حسین (ع) ابراز می‌کنند. در ادامه این مطلب، با استناد به روایات معتبر نقل‌شده از امام صادق (ع) و دیگر منابع دینی، به فضیلت، پاداش و ثواب زیارت اربعین امام حسین (ع)، به‌ویژه زیارت با پای پیاده، خواهیم پرداخت.

ثواب زیارت اربعین چیست؟

در روایاتی که در کتاب شریف وسایل شیعه نقل شده است، چهل مورد از فضایل و ثواب زیارت امام حسین (ع) آمده که در ادامه هریک را می‌خوانید:

۱. روزى را زیاد مى كند.

۲. عمر را طولانى مى كند.

۳. خطرات را دفع مى كند.

۴. گناهان گذشته و آینده را مى آمرزد.

۵. زائر مى تواند پنجاه نفر را شفاعت كند.

۶. حاجات او كنار قبر مستجاب است .

۷. ملائكه براى زوار امام حسین (ع) دعا مى كنند.

۸. نام او را در اعلى علیین مى نویسند.

۹. هنگام خروج از خانه از گناه خارج مى شود.

۱۰. ثواب هزار حج مقبول دارد.

۱۱. ملائكه مأمور حفظ او و مالش هستند تا برگردد.

۱۲. روز قیامت خداوند بهترین حافظ اوست .

۱۳. در قدم اول آمرزیده و در قدمهاى بعدى با توسل به امام مقرب درگاه حق میگردد.

۱۴. به هر درهمى ده هزار درهم در دنیا و آخرت به او عوض مى دهند.

۱۵. در قیامت همه آرزو مى كنند از زوار آن امام حسین علیه السلام باشند.

۱۶. زوار امام حسین علیه السلام در قیامت بر سفره‌هاى نور هستند.

۱۷. زوار امام حسین علیه السلام در جوار پیامبر خدا و امام على و حضرت فاطمه علیهم السلام هستند.

۱۸. زوار امام حسین علیه السلام چهل سال قبل از دیگران به بهشت داخل مى شوند.

۱۹. خداوند مهمات دنیوى زائر را بر آورده مى كند.

۲۰. زائر امام حسین علیه السلام شهید مى میرد.

۲۱. ثواب دو ماه اعتكاف و روزه در مسجدالحرام را دارد.

۲۲. زیارت هر ماه امام حسین علیه السلام ثواب هزار شهید دارد.

۲۳. هر یك قدم كه با پاى پیاده بردارد موجب هزار حسنه و آمرزش هزار گناه و بالا رفتن هزار درجه ، براى زائر مى‌شود.

۲۴. هر قدم كه پیاده بردارد ثواب آزاد كردن یك بنده از فرزندان اسماعیل دارد.

۲۵. هر یك روز اقامت نزد حضرت، معادل هزار ماه است .

۲۶. هر قدم كه مى گذارد ثواب یك حج و هر قدم كه بر مى دارد ثواب یك عمره دارد، به شرط آنكه بخاطر ریا و شنیدن مردم و بیهوده نباشد.

۲۷. زیارت سیدالشهداء علیه السلام ثواب هزار شهید از شهداى بدر دارد.

۲۸. زیارت سیدالشهداء علیه السلام ثواب هزار صدقه مقبوله دارد.

۲۹. ثواب هزار روزه به زائر مى دهند.

۳۰. ثواب هزار بنده آزاد كردن دارد.

۳۱. زائر امام حسین علیه السلام اگر از اشقیاء باشد، جزء سعادتمندان نوشته مى شود.

۳۲. ثواب آماده كردن هزار اسب با زین و لجام در راه خدا دارد.

۳۳. زیارت امام حسین علیه السلام، زیارت خداست .

۳۴. ثواب هزار جنگ همراه با پیامبر مرسل یا امام عادل دارد.

۳۵. ثواب زیارت امام حسین علیه السلام قابل شمارش نیست .

۳۶. زیارت حضرت در عرفه ثواب یك میلیون حج و یك میلیون عمره دارد.

۳۷. زیارت امام حسین علیه السلام بهترین عمل است .

۳۸. خداوند به زائر امام حسین علیه السلام مباهات مى كند.

۳۹. پیامبر و ائمه اطهار علیهم السلام براى او دعا مى كنند.

۴۰. پیامبر صلی الله علیه و آله و ملائكه در قیامت با زائر مصافحه مى كنند و با امام حسین علیه السلام محشور مى‌شود.

ثواب پیاده روی اربعین از نظر امام صادق

از حضرت صادق (ع) درباره ثواب زیارت امام حسین (ع) در کربلا آمده است:

کسى که با پای پیاده به زیارت امام حسین(ع) برود، خداوند به هر قدمى که برمی دارد یک حسنه برایش نوشته و یک گناه از او محو مى‏ فرماید و یک درجه مرتبه‏ اش را بالا مى‏ برد، وقتى به زیارت رفت، حق تعالى دو فرشته را موکل او مى‏‌فرماید که آنچه خیر از دهان او خارج می‌شود را نوشته و آنچه شر و بد است را ننویسند و وقتى برگشت با او وداع کرده و به وى مى‏‌گویند: اى ولىّ خدا! گناهانت آمرزیده شد و تو از افراد حزب خدا و حزب رسول او و حزب اهل‌بیت رسولش هستی، به خدا قسم! هرگز تو آتش را به چشم نخواهی دید و آتش نیز هرگز تو را نخواهد دید و تو را طعمه خود نخواهد کرد. (ثواب زيارت امام حسين در كامل الزیارات ص۱۳۴)

همچنین در مهمترین روایت درباره اربعین در توضیح میزان ثواب این زیارت از امام صادق (ع) آمده است:

اَلبَرَکَهُ مِن قَبرِ الحُسَینِ بنِ عَلىٍّ علیه ‏السلام عَشَرَهُ اَمیالٍ؛

تا ده میل اطراف قبر حسین بن على علیه‏ السلام برکت است. بحارالأنوار (ط-بیروت) ج ۹۸، ص ۱۱۶، ح۴۱)

ثواب زیارت اربعین با پای پیاده در احادیث

در روایات متعددی به ثواب زیارت اربعین پیاده اشاره شده که در ادامه چهار مورد از این احادیث را مطالعه می‌کنید.

۱. حدیث اول

«حُسَیْنِ بْنِ ثُوَیْرِ بْنِ أَبِی فَاخِتَهَ قَالَ قَالَ صادق ع‏ یَا حُسَیْنُ مَنْ خَرَجَ مِنْ مَنْزِلِهِ یُرِیدُ زِیَارَهَ قَبْرِ الْحُسَیْنِ بْنِ عَلِیٍّ ص. إِنْ کَانَ مَاشِیاً کَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِکُلِّ خُطْوَهٍ حَسَنَهً وَ مَحَى عَنْهُ سَیِّئَهً حَتَّى إِذَا صَارَ فِی الْحَائِرِ کَتَبَهُ اللَّهُ مِنَ الْمُصْلِحِینَ الْمُنْتَجَبِینَ [الْمُفْلِحینَ الْمُنْجِحِینَ‏]حَتَّى إِذَا قَضَى مَنَاسِکَهُ کَتَبَهُ اللَّهُ مِنَ الْفَائِزِینَ حَتَّى إِذَا أَرَادَ الِانْصِرَافَ أَتَاهُ مَلَکٌ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ص. یُقْرِؤُکَ السَّلَامَ وَ یَقُولُ لَکَ اسْتَأْنِفِ الْعَمَلَ فَقَدْ غُفِرَ لَکَ مَا مَضَى.»

حسین بن ثویر بن أبى فاخته می‌گوید که امام صادق (ع) فرمودند:

اى حسین! کسى که از منزلش بیرون آید و قصدش زیارت قبر حضرت حسین ابن على علیهما السّلام باشد، اگر پیاده رود، خداوند منّان به هر قدمى که بر می‌‏دارد یک حسنه برایش نوشته و یک گناه از او محو می‌فرماید تا زمانى که به حائر برسد و پس از رسیدن به آن مکان شریف حق تبارک و تعالى او را از رستگاران قرار می‌دهد؛ تا وقتى که مراسم و اعمال زیارت را به پایان رساند که در این هنگام او را از فائزین محسوب می‌فرماید تا زمانى که اراده مراجعت نماید؛ در این وقت فرشته‏‌اى نزد او آمده و می‌گوید: «حضرت محمد (ص)، سلام رسانده و به تو می‌فرماید: «از ابتدا عمل را شروع کن، تمام گناهان گذشته‌ات آمرزیده شد.

۲. حدیث دوم

«عَنْ بَشِیرٍ الدَّهَّانِ عَنْ صادق ع قَالَ: إِنَّ الرَّجُلَ لَیَخْرُجُ إِلَى قَبْرِ الْحُسَیْنِ ع. فَلَهُ إِذَا خَرَجَ مِنْ أَهْلِهِ بِأَوَّلِ خُطْوَهٍ مَغْفِرَهُ ذُنُوبِهِ- ثُمَّ لَمْ یَزَلْ یُقَدَّسُ بِکُلِّ خُطْوَهٍ حَتَّى یَأْتِیَهُ فَإِذَا أَتَاهُ نَاجَاهُ اللَّهُ تَعَالَى فَقَالَ عَبْدِی سَلْنِی أُعْطِکَ ادْعُنِی أُجِبْکَ اطْلُبْ مِنِّی أُعْطِکَ سَلْنِی حَاجَهً أقضی‌ها [أَقْضِهَا]لَکَ قَالَ وَ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ ع وَ حَقٌّ عَلَى اللَّهِ أَنْ یُعْطِیَ مَا بَذَلَ.»

بشیر دهّان، می‌گوید که حضرت صادق علیه السّلام فرمودند:

شخصى که به زیارت قبر حضرت حسین بن على علیهما السّلام می‌رود، زمانى که از اهلش جدا شد با اولین گامى که برمی‌دارد تمام گناهانش آمرزیده می‌شود. سپس با هر قدمى که برمی‌دارد پیوسته تقدیس و تنزیه شده تا به قبر برسد و هنگامى که به آنجا رسید حق تعالى او را خوانده و با وى مناجات نموده و می‌فرماید: «بنده من! از من بخواه تا به تو اعطاء نمایم، من را بخوان اجابتت نمایم، از من طلب کن به تو بدهم، حاجتت را از من بخواه تا برایت روا سازم.

راوى می‌گوید، امام علیه السّلام فرمودند:

و بر خداوند متعال حق و ثابت است آنچه را که بذل نموده اعطاء فرماید.

۳. حدیث سوم

عَنْ صادق ع قَالَ:

إِنَّ لِلَّهِ مَلَائِکَهً مُوَکَّلِینَ‏ بِقَبْرِ الْحُسَیْنِ ع. فَإِذَا هَمَّ بِزِیَارَتِهِ الرَّجُلُ أَعْطَاهُمُ اللَّهُ ذُنُوبَهُ فَإِذَا خَطَا مَحَوْهَا ثُمَّ إِذَا خَطَا ضَاعَفُوا لَهُ حَسَنَاتِهِ فَمَا تَزَالُ حَسَنَاتُهُ تَضَاعَفُ حَتَّى تُوجِبَ لَهُ الْجَنَّهَ

ثُمَّ اکْتَنَفُوهُ وَ قَدَّسُوهُ وَ یُنَادُونَ مَلَائِکَهَ السَّمَاءِ أَنْ قَدِّسُوا زُوَّارَ حَبِیبِ اللَّهِ فَإِذَا اغْتَسَلُوا نَادَاهُمْ مُحَمَّدٌ ص یَا وَفْدَ اللَّهِ أَبْشِرُوا بِمُرَافَقَتِی فِی الْجَنَّهِ ثُمَّ نَادَاهُمْ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ‏ع أَنَا ضَامِنٌ لِقَضَاءِ حَوَائِجِکُمْ وَ دَفْعِ الْبَلَاءِ عَنْکُمْ فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَهِ ثُمَّ الْتَقَاهُمْ [اکْتَنَفَهُمُ‏] النَّبِیُّ ص عَنْ أَیْمَانِهِمْ وَ عَنْ شَمَائِلِهِمْ حَتَّى یَنْصَرِفُوا إِلَى أَهَالِیهِمْ.»

امام صادق علیه السلام فرمودند:

خداوند متعال فرشتگانى دارد که موکّل قبر حضرت امام حسین علیه السّلام می‌‏باشند؛ هنگامى که شخص قصد زیارت آن حضرت را می‌نماید حق تعالى گناهان او را در اختیار این فرشتگان قرار می‌دهد و زمانى که وى قدم برداشت فرشتگان تمام گناهانش را محو می‌کنند. سپس قدم دوّم را که برداشت حسناتش را مضاعف و دو چندان می‌کنند و پیوسته با قدم‌‏هائى که برمی‌دارد حسناتش مضاعف می‌گردد تا به حدّى می‌رسد که بهشت برایش واجب و ثابت می‌گردد.

سپس اطرافش را گرفته و تقدیسش می‌کنند و فرشتگان آسمان نداء داده و می‌گویند: «زوّار دوست خدا را تقدیس نمائید.» و وقتى زوّار غسل کردند حضرت محمّد (ص) ایشان را مورد نداء قرار داده و می‌فرماید: «اى مسافران خدا! بشارت باد بر شما که در بهشت با من هستید.» سپس امام علی (ع) به ایشان نداء کرده و می‌فرماید: «من ضامنم که حوائج شما را برآورده کرده و بلا را در دنیا و آخرت از شما دفع کنم، سپس پیامبر اکرم (ص) با ایشان از طرف راست و چپ ملاقات فرموده تا بالأخره به اهل خود بازگردند.

۴. حدیث چهارم

عَلِیِّ بْنِ مَیْمُونٍ الصَّائِغِ عَنْ صادق ع. قَالَ:

یَا عَلِیُّ زُرِ الْحُسَیْنَ وَ لَا تَدَعْهُ قَالَ قُلْتُ مَا لِمَنْ أَتَاهُ مِنَ الثَّوَابِ قَالَ مَنْ أَتَاهُ مَاشِیاً کَتَبَ اللَّهُ لَهُ بِکُلِّ خُطْوَهٍ حَسَنَهً وَ مَحَى عَنْهُ سَیِّئَهً وَ رَفَعَ لَهُ دَرَجَهً فَإِذَا أَتَاهُ وَکَّلَ اللَّهُ بِهِ مَلَکَیْنِ یَکْتُبَانِ مَا خَرَجَ مِنْ فِیهِ مِنْ خَیْرٍ وَ لَا یَکْتُبَانِ مَا یَخْرُجُ مِنْ فِیهِ مِنْ شَرٍّ وَ لَا غَیْرَ ذَلِکَ فَإِذَا انْصَرَفَ وَدَّعُوهُ وَ قَالُوا یَا وَلِیَّ اللَّهِ مَغْفُوراً لَکَ أَنْتَ مِنْ حِزْبِ اللَّهِ وَ حِزْبِ رَسُولِهِ وَ حِزْبِ أَهْلِ بَیْتِ رَسُولِهِ وَ اللَّهِ لَا تَرَى النَّارَ بِعَیْنِکَ أَبَداً وَ لَا تَرَاکَ وَ لَا تَطْعَمُکَ أَبَداً.

على بن میمون صائغ، از حضرت صادق (ع) نقل کرده که آن حضرت فرمودند:

اى على! قبر حسین علیه السّلام را زیارت کن و ترک مکن.» عرض کردم: «ثواب کسى که آن حضرت را زیارت کند چیست؟» حضرت فرمودند: «کسى که پیاده زیارت کند، خداوند به هر قدمى که برمی‌دارد یک حسنه برایش نوشته و یک گناه از او محو می‌فرماید و یک درجه مرتبه‏‌اش را بالا می‌برد و وقتى به زیارت رفت حق تعالى دو فرشته را موکّل او می‌فرماید که آنچه خیر از دهان او خارج می‌شود را نوشته و آنچه شر و بد است را ننویسند و وقتى برگشت با او وداع کرده و به وى می‌گویند: «اى ولىّ خدا گناهانت آمرزیده شد و تو از افراد حزب خدا و حزب رسول او و حزب اهل بیت رسولش می‌باشى و خداوند هرگز چشمانت را به آتش جهنم بینا نمی‌کند و آتش نیز تو را ابدا نخواهد دید و تو را طعمه خود نخواهد نمود.

منابع احادیث: بحار الانوار | کامل‌الروایات | تهذیب الأحکام