آموزش نماز صبح برای کودکان و بزرگسالان بهصورت گامبهگام همراه با تعقیبات و نافله نماز صبح؛ بررسی احکام نماز و ذکر بعد از نماز صبح.
نماز صبح یکی از نمازهای یومیه واجب است که دو رکعت دارد و باید مابین اذان صبح تا قبل از طلوع آفتاب خوانده شود. آشنایی با روش صحیح خواندن نماز صبح، تعقیبات و نافله آن، علاوه بر افزایش حضور قلب، موجب بهرهمندی از فضیلتها و آثار معنوی فراوان میشود.
در این مقاله بهصورت کامل و گامبهگام، آموزش نماز صبح، اذکار و دعاهای تعقیبات و نیز شیوه خواندن نافله صبح را بررسی میکنیم تا بتوانید با اطمینان و آگاهی این عبادت ارزشمند را انجام دهید.
آموزش نماز صبح تصویری
در ادامه ویدئو آموزش نماز صبح برای کودکان را میتوانید مشاهده کنید.
آموزش نماز صبح؛ تکبيرة الاحرام
نماز با گفتن «الله اکبر» آغاز مي شود. با اين تکبير به حريم نماز وارد مي شويم و برخي کارها بر ما حرام مي شود. هنگامي که نماز را شروع مي کنيم بايد متوجه باشيم که چه نمازي را مي خوانيم؛ مثلا نماز ظهر است يا عصر و آن را تنها براي اطاعت فرمان خداوند بجا آوريم که اين همان «نيت» است و از اجزاي اصلي نماز به شمار مي آيد.
با آغاز نمودن نماز اين کارها نماز را باطل مي کند:
- خوردن و آشاميدن.
- روي از قبله برگرداندن.
- سخن گفتن.
- خنديدن.
- گريستن.
- بهم زدن صورت نماز. مثل راه رفتن.
- کم يا زياد کردن اجزاي اصلي نماز؛ مانند رکوع.
هنگام گفتن “الله اکبر” مستحب است، دستها را تا مقابل گوشها بالا ببريم.
آموزش نماز صبح؛ قرائت
پس از گفتن «الله اکبر» سوره حمد را مي خوانيم:
پس از سوره حمد، يک سوره ديگر از قرآن را مي خوانيم به عنوان نمونه، مي توان سوره توحيد را خواند:
نکات مربوط به قرائت نماز صبح
پسرها و مردان بايد نماز صبح و مغرب و عشا، حمد و سوره را (در رکعت اول و دوم) بلند بخوانند ولي دخترها و بانوان، اگر نامحرم صداي آنان را نشنوند مي توانند بلند بخوانند و در نماز ظهر و عصر همه بايد حمد و سوره را آهسته بخوانند.
انسان بايد نماز را ياد بگيرد که غلط نخواند و کسي که اصلا نمي تواند صحيح آن را ياد بگيرد، بايد هر طور که مي تواند بخواند و بهتر آن است که نماز را به جماعت بجا آورد.
آموزش نماز دو رکعتی صبح؛ رکوع
پس از تمام شدن حمد و سوره سر به رکوع خم مي کنيم و دستها را به زانوها مي گذاريم و مي گوييم:
«سبحان ربي العظيم و بحمده»
و يا مي گوييم:
«سبحان الله، سبحان الله، سبحان الله»
آموزش نماز صبح برای بزرگسالان؛ سجده
سپس سر از رکوع برداشته (مي ايستيم) و آن گاه به سجده مي رويم و هفت عضو بدن؛ يعني پيشاني، کف دو دست، سر زانوها و نوک انگشتان بزرگ پا را بر زمين گذاشته و مي گوييم:
«سبحان ربي الاعلي وبحمده»
يا «سبحان الله» را سه مرتبه تکرار مي کنيم.
نکات مربوط به سجده نماز صبح
در سجده نماز، بايد پيشاني را روي خاک يا سنگ يا چيزهاي ديگري از زمين بگذاريم.
سجده بر چيزهايي که از زمين مي رويد و براي خوراک و پوشاک انسان مصرف نمي شود نيز صحيح است.
مهر نماز که بيشتر در بين ما معمول است، در حقيقت قطعه خاک پاکيزه اي است که نمازگزار همراه خود دارد تا براي سجده، پيشاني را روي آن بگذارد.
آموزش نماز صبح؛ سجده دوم
پس از سجده اول، مي نشينيم و بار ديگر به سجده رفته و سجده دوم را مانند سجده اول بجا مي آوريم.
آموزش نماز صبح؛ رکعت دوم
پس از تمام شدن رکعت اول نماز، بدون آن که صورت نماز به هم بخورد و يا فاصله اي ايجاد شود، از جا برخاسته، بار ديگر مي ايستيم و حمد و سوره را به همان ترتيبي که در رکعت اول نماز گفته شد، مي خوانيم.
آموزش نماز صبح خواندن؛ قنوت
در رکعت دوم نمازهاي روزانه، بعد از تمام شدن حمد و سوره و قبل از رکوع، مستحب است، دستها را روبروي صورت گرفته ودعايي بخوانيم؛ اين عمل را «قنوت» گويند.
در قنوت مي توان اين دعا را خواند:
آموزش نماز صبح؛ تشهد
در رکعت دوم هر نماز، پس از تمام شدن سجده دوم بايد در حالي که رو به قبله نشسته ايم «تشهد» بخوانيم؛ يعني بگوييم:
آموزش نماز صبح؛ سلام
تا اينجا رکعت دوم نماز هم تمام مي شود و چون نماز صبح دو رکعتي است بعد از تشهد، با گفتن سلام، نماز را تمام مي کنيم؛ يعني مي گوييم:
اهمیت نماز صبح
مردی به خدمت امام صادق(ع) آمد و عرضه داشت :
من مرتکب گناهی شده ام. امام صادق (ع) فرمود: خدا می بخشد. آن شخص عرضه داشت: کناهی که مرتکب شده ام خیلی بزرگ است. امام فرمود: اگر به اندازه کوه باشد خدا می بخشد. آن شخص عرضه داشت: گناهی که مرتکب شده ام خیلی بزرگتر است. امام فرمود: مگر چه گناهی مرتکب شده ای؟ و آن شخص به شرح ماجرا پرداخت. پس از اتمام سخن، امام صادق (ع) رو به آن مرد کرد و فرمود: خدا می بخشد، من ترسیدم که نماز صبح را قضا کرده باشی.
در روایت دیگری از امام صادق(ع) پرسیدند که چرا کسانی که در آخرالزمان زندگی می کنند رزق و روزیشان تنگ است؟ ایشان فرمودند : به این دلیل که غالبا نمازهایشان قضا است.
|
مرحوم آیت الله حاج شیخ حسنعلی اصفهانی (معروف به نخودکی) در وصیت خود به فرزندش می گوید: اگر آدمی چهل روز به ریاضت و عبادت بپردازد ولی یک بار نماز صبح از او فوت شود، نتیجه آن چهل روز عبادت بی ارزش (نابود) خواهد شد. فرزندم تو را سفارش می کنم که نمازت را اول وقت بخوان و از نماز شب تا آن جا که می توانی غفلت نکن.» |
چطور برای نماز صبح خواب نمانیم؟
برای این که جهت اقامه نماز صبح خواب نمانید، قبل از خوابیدن آخرین آیه سوره کهف را بخوانید:
آموزش نماز نافله صبح
نماز نافله همان نماز مستحبی است و مراد از نوافل نمازهای مستحبی است؛ یعنی به غیر از نماز هایی که در شبانه روز (هفده رکعت) بر هر مسلمانی واجب است.
نافله صبح دو ركعت است: در ركعت اول پس از سوره حمد سوره «قل یا ایّها الكافرون» و در ركعت دوم پس از سوره حمد سوره توحید را باید بخوانید. هنگامی که سلام نماز را دادید، به طرف قبله به صورت مرده در قبر به پهلوى راست بخوابد و گونه راست را بر روى دست راست بگذارید و دعای نافله صبح را بگویید:
آن گاه سه مرتبه بگویید:
«سُبْحانَ رَبِّ الصَّباحِ فالِقِ الاِْصْباحِ»
و این پنج آیه از سوره آل عمران را بخوانید:
سپس برخیزید و بنشینید و تسبیح حضرت زهرا (س) را بگویید.
آموزش تعقیبات نماز صبح
طبق آنچه در منابع معتبر دینی آمده بهترین تعقیبات نماز صبح، تسبیحات حضرت زهرا و ۱۱ مرتبه خواندن سوره توحید است. همچنین در توضیح آموزش تعقیبات نماز صبح برای رزق و روزی آمده است که بعد از نماز صبح خوب است بگویید:
سپس ده مرتبه دعای تعقیب نماز صبح که در ادامه آمده را بگويىد:
سلام نماز صبح به وقت غیبت …پاشو مسله ادم نمازت را بخون اگر بی دارت کردم..به وقت مومن…صراط..